ટેસ્લા અને સ્પેસએક્સના સ્થાપક, અમેરિકન અબજોપતિ ઇલોન મસ્કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની સરકાર સાથેનો તેમનો સંબંધ સમાપ્ત કર્યો છે. તેમણે ભારતીય સમય અનુસાર, ગુરુવારે સવારે 5:30 વાગ્યે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર આ અંગે જાહેરાત કરી. મસ્કે જણાવ્યું કે ટ્રમ્પના સલાહકાર તરીકેનો તેમનો સમય હવે પૂર્ણ થયો છે, અને તેમણે આ તક આપવા બદલ રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પનો આભાર વ્યક્ત કર્યો.
ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ગવર્નમેન્ટ એફિશિયન્સી (DOGE)માં મસ્કની ભૂમિકા
ટ્રમ્પે મસ્કને ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ગવર્નમેન્ટ એફિશિયન્સી (DOGE)ના વડા તરીકે નિયુક્ત કર્યા હતા, જેનો હેતુ સરકારી ખર્ચમાં બગાડ ઘટાડવાનો હતો. જોકે, મસ્કે ટ્રમ્પ દ્વારા પ્રસ્તાવિત ‘બિગ બ્યૂટિફુલ બિલ’નો સખત વિરોધ કર્યો, જેને તેમણે નાણાકીય બગાડ તરીકે ગણાવ્યું. તેમનું કહેવું હતું કે આ બિલ DOGEના મૂળ ઉદ્દેશ્યની વિરુદ્ધ છે, જે સરકારી ખર્ચને નિયંત્રિત કરવાનો હતો.
રાજીનામું અને તેની પાછળનું કારણ
મસ્કનો કાર્યકાળ 30 મે, 2025 સુધી મર્યાદિત હતો, એટલે કે તેમનું રાજીનામું આ તારીખના માત્ર એક દિવસ પહેલાં આવ્યું. રાજીનામાં આપતાં મસ્કે કહ્યું કે તેમણે રાજકારણમાં જે યોગદાન આપવા માંગતા હતા તે પૂર્ણ કર્યું છે. તેમણે ઉમેર્યું, “ફેડરલ નોકરશાહી મારી અપેક્ષા કરતાં વધુ જટિલ અને નકામી છે. હવે હું રાજકીય દાન આપવાનું બંધ કરીશ.” આ નિવેદન એ સંકેત આપે છે કે મસ્ક રાજકારણથી દૂર રહેવાનું પસંદ કરશે.
‘બિગ બ્યૂટિફુલ બિલ’નો વિવાદ: 5 મુખ્ય મુદ્દા
‘બિગ બ્યૂટિફુલ બિલ’ને લઈને ઘણો વિવાદ થયો. તેના મુખ્ય પાસાં નીચે મુજબ છે:
- કર કાપનો વિસ્તાર: આ બિલ 2017ના ટ્રમ્પના આવકવેરા અને એસ્ટેટ ટેક્સ કાપને કાયમી બનાવે છે.
- નવા કર નિયમો: ઓવરટાઇમ, ટિપ્સ અને સામાજિક સુરક્ષા આવક પર નવા કર કાપની જોગવાઈઓ. વ્હાઇટ હાઉસના દાવા પ્રમાણે, $30,000થી $80,000ની વાર્ષિક આવક ધરાવતા લોકોને આગામી વર્ષે 15% કર રાહત મળશે.
- સરહદ અને સંરક્ષણ: ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રેશન રોકવા અને લશ્કરને મજબૂત કરવા માટે વધુ ખર્ચની જોગવાઈ.
- ખર્ચ ઘટાડવો: સરકારી ખર્ચમાં બગાડ, છેતરપિંડી અને દુરુપયોગ ઘટાડવાનો હેતુ.
- દેવાની મર્યાદા: સરકારની દેવું લેવાની મર્યાદા વધારવી, જેથી બિલ અને ખર્ચાઓ પૂરા કરી શકાય. આ મર્યાદા ન વધે તો સરકાર નાણાકીય સંકટમાં મુકાઈ શકે છે.
મસ્ક અને ટ્રમ્પ વચ્ચે અગાઉના મતભેદો
મસ્ક અને ટ્રમ્પ વચ્ચે અગાઉ પણ ઘણી વખત મતભેદો થયા છે:
- UAE ડેટા સેન્ટર: મે 2025માં OpenAIએ UAEમાં એક મોટું AI ડેટા સેન્ટરનો કોન્ટ્રાક્ટ જીત્યો, જેમાં મસ્કની xAI નિષ્ફળ ગઈ. મસ્કે આ નિર્ણયની નિષ્પક્ષતા પર સવાલ ઉઠાવ્યા.
- દાનનો વિવાદ: મસ્કે 2024ની ચૂંટણીમાં ટ્રમ્પ માટે $250 મિલિયન ખર્ચ્યા હતા અને 2026ની મધ્યસત્ર ચૂંટણી માટે $100 મિલિયનનું વચન આપ્યું હતું, પરંતુ આ રકમ આપી ન હતી, જેનાથી ટ્રમ્પની ટીમ નારાજ થઈ.
મસ્કના વિવાદાસ્પદ નિર્ણયો
DOGEના વડા તરીકે મસ્કે ઘણા વિવાદાસ્પદ પગલાં લીધાં:
- ડેટા એક્સેસ: મસ્કની ટીમે ટ્રેઝરી અને સોશિયલ સિક્યુરિટી એડમિનિસ્ટ્રેશન પાસેથી ડેટા મેળવ્યો, જેને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે જોખમ ગણાવાયું.
- નોકરીઓમાં કાપ: 56,000 સરકારી કર્મચારીઓને છૂટા કરાયા, અને 75,000એ સ્વૈચ્છિક ખરીદી સ્વીકારી.
- ઇમેઇલ વિવાદ: મસ્કે સરકારી કર્મચારીઓને તેમના કામનો હિસાબ માંગતા ઇમેઇલ મોકલ્યા, જેને ઘણી એજન્સીઓએ અવગણ્યા.
- એજન્સીઓ બંધ: USAID અને વોઇસ ઓફ અમેરિકા જેવી એજન્સીઓનું ભંડોળ ઘટાડવું કે બંધ કરવાનો પ્રયાસ.
મસ્ક વિરુદ્ધ વિરોધ
એપ્રિલ 2025માં, મસ્કના નિર્ણયો વિરુદ્ધ યુરોપ અને અમેરિકામાં હજારો લોકોએ વિરોધ પ્રદર્શન કર્યું. કેટલાકે ટેસ્લા કાર સળગાવીને તેમનો રોષ વ્યક્ત કર્યો.
ટ્રમ્પ સાથે મસ્કનો બદલાતો સંબંધ
મસ્કે 13 જુલાઈ, 2024ના રોજ ટ્રમ્પની રાષ્ટ્રપતિ ઉમેદવારીને ટેકો આપ્યો હતો, જ્યારે પેન્સિલવેનિયામાં ટ્રમ્પ પર હુમલો થયો હતો. તેમણે ટ્રમ્પના પ્રચાર માટે લાખો ડોલરનું દાન આપ્યું. જોકે, 2016માં મસ્કે ટ્રમ્પની ટીકા કરી હતી અને 2020માં જો બાઈડનને ટેકો આપ્યો હતો. 2022માં પણ ટ્રમ્પ સાથે તેમની ગરમાગરમી થઈ હતી.
ગુજરાત તેમજ દેશ અને દુનિયા ની તાજી ખબરો મેળવો ફક્ત News Gujarati પર.